Omurların normal hizasından kayarak öne veya arkaya doğru yer değiştirmesidir. Genellikle bel veya boyun bölgesinde görülür. Travma, yaşlanma, doğuştan gelen bozukluklar veya aşırı zorlanma neden olabilir. Omurga kayması, bel ve bacak ağrısı, kas güçsüzlüğü ve hareket kısıtlılığına yol açabilir. Tanı röntgen veya MR ile konur. Tedavi istirahat, fizik tedavi veya cerrahi olabilir.
Omurga Kayması Belirtileri Nelerdir?
Genellikle bel bölgesinde ağrı hissedilir ve zamanla şiddetlenebilir. Ayakta uzun süre kalınca veya hareket edince artabilir. Omurgadan çıkan sinirler sıkışırsa bacaklara yayılan uyuşma hissi oluşabilir. Karıncalanma ve yanma hissi olabilir. Bacaklarda güçsüzlük, yürümede zorlanma görülebilir. Merdiven çıkarken veya uzun süre ayakta dururken bacaklar çabuk yorulabilir. Omurga kayması ilerlediğinde denge problemleri ortaya çıkabilir.
Özellikle ileri yaşta düşme riski artar. Öne eğilmek veya arkaya yaslanmak ağrıyı artırabilir. Uzun süre oturduktan sonra ayağa kalkarken zorluk yaşanabilir. Çok ileri vakalarda sinirler ciddi şekilde sıkışırsa idrar ve dışkı kontrolünde problemler görülebilir. Eğer bu belirtileri yaşıyorsanız, bir ortopedi veya beyin ve sinir cerrahisine başvurmanız faydalı olacaktır. Erken teşhis ile tedavi seçenekleri daha etkili olabilir.
Omurga Kayması Neden Olur?
Bazı kişilerde omurlar doğuştan zayıf olabilir ve zamanla kaymaya yatkın hale gelebilir. Kazalar, düşmeler veya omurgaya alınan darbeler sonucu omurlar kayabilir. Yaş ilerledikçe omurgadaki disk ve bağ dokular zayıflar. Osteoartrit gibi dejeneratif hastalıklar omurların stabilitesini bozarak kaymaya yol açabilir. Omurga disklerinin zamanla yıpranması veya fıtıklaşması sonucu omurların stabilitesi bozar. Kaymaya neden olabilir.
Ağır yük kaldırma, ani hareket ve sürekli tekrarlanan hareketler omurga kayması durumunu tetikler. Ailede hastalığın öyküsü olan bireylerde bu durum daha sık görülebilir. Omurlarda enfeksiyon veya tümörler, omurga yapısını zayıflatarak kaymaya yol açabilir. Daha önce geçirilmiş omurga ameliyatları, stabilitenin bozulmasına neden olarak kaymayı tetikleyebilir.
Omurga Kayması Nasıl Tedavi Edilir?
Hafif vakalarda ameliyatsız yöntemler uygulanabilir. Aşırı hareketlerden kaçınmak ve omurgaya fazla yük bindirmemek gereklidir. Omurga çevresindeki kasları güçlendirerek stabiliteyi artıran egzersizler uygulanır. Nonsteroid antiinflamatuvar ilaçlar (NSAİİ) ve kas gevşeticiler ağrıyı hafifletebilir. Bel korsesi, omurgayı destekleyerek kaymayı sınırlayabilir.
Epidural steroid enjeksiyonları, sinir sıkışmasını azaltarak ağrıyı hafifletebilir. Konservatif yöntemler yeterli olmadığında ve ciddi sinir basısı oluştuğunda cerrahi tedavi gerekir. Kaymış omurlar plakalar, vidalar ve kemik grefti ile sabitlenerek birleştirilir. Omurilik ve sinirlere baskı yapan yapılar temizlenerek sinir basısı azaltılır. Daha küçük kesilerle yapılan ameliyatlar, iyileşme sürecini hızlandırabilir.
Tedavi Sonrası Süreç
Fizik tedavi ve rehabilitasyon, ameliyat sonrası omurga hareketliliğini desteklemek için uygulanır. Günlük yaşam aktivitelerinde dikkatli olunmalı ve ani hareketlerden kaçınılmalıdır. Doktorun önerdiği egzersizler düzenli olarak yapılmalıdır. Omurga kayması tedavisinde erken teşhis ve uygun tedavi yöntemleriyle hastaların büyük çoğunluğu sağlıklı bir şekilde günlük yaşamına dönebilir. Eğer şiddetli ağrı, uyuşma veya güç kaybı gibi belirtiler varsa mutlaka bir uzmana başvurulmalıdır.
