Kemikte oluşan ciddi bir enfeksiyondur. Bakteri veya mantarlar kan yoluyla ya da açık yaralarla kemiğe ulaşır. Kemik enfeksiyonu şişlik, kızarıklık, ağrı ve ateş gibi belirtiler gösterir. Tedavi edilmezse kemik dokusu zarar görebilir. Diyabet, bağışıklık yetmezliği ve açık kırıklar riski artırır. Tanı için kan testleri, görüntüleme ve biyopsi kullanılır. Antibiyotik veya cerrahi müdahale gerekebilir.
Kemik Enfeksiyonu Belirtileri Nelerdir?
İlgili bölgede sürekli ve zonklayıcı ağrı hissedilir. Enfekte olan kemik bölgesinde belirgin şişlik ve ciltte kızarıklık olabilir. Vücut enfeksiyonla mücadele ederken yüksek ateş, üşüme ve titreme görülebilir. Enfekte bölgeye yakın eklemlerde sertlik ve hareket zorluğu yaşanabilir.
Kemik enfeksiyonu yayılması durumunda kişi kendini sürekli yorgun ve halsiz hisseder. Enfekte bölgedeki cilt yüzeyinde drenaj (irin akması) görülebilir. Enfeksiyonun olduğu bölgede cilt sıcak ve dokunmaya duyarlı hale gelebilir. Bu belirtilerden bir veya birkaçı varsa, vakit kaybetmeden doktora başvurmak önemlidir.
Kemik Enfeksiyonu Neden Olur?
Staphylococcus aureus gibi bakteriler, kan yoluyla veya doğrudan kemiğe ulaşıp neden olur. Bağışıklık sistemi zayıf olan bireyler, bakteriyel enfeksiyonlara daha yatkındır. Kazalar, düşmeler veya açık kırıklar, kemiğin dış etkenlere maruz kalmasına neden olarak riski artırır. Cerrahi operasyonlar sırasında hijyenik olmayan koşullar da enfeksiyon gelişimine yol açar. Diyabet, damar sertliği ve damar tıkanıklığı gibi dolaşımı bozan hastalıklar, kemik enfeksiyonu riskini artırır. Ayak yaraları veya şeker hastalığına bağlı ülserler, bakterilerin kemik dokusuna yayılmasına neden olur. Kanser tedavisi, HIV/AIDS, şeker hastalığı gibi bağışıklık sistemini baskılayan durumlar riski artırır.
Uzun süreli kortikosteroid veya immünosüpresif ilaç kullanımı, vücudun enfeksiyonla savaşma yeteneğini azaltır. Bakteriyel enfeksiyonlar, kan dolaşımı yoluyla kemiğe ulaşarak osteomiyelite neden olabilir. Diş enfeksiyonu, idrar yolu ve akciğer enfeksiyonu, tedavi edilmezse kan yoluyla kemiğe yayılır. Ortopedik vidalar, plaklar ve protezler enfeksiyon kaynağı olabilir. Steril olmayan ameliyatlar veya cerrahi sonrası yetersiz bakım riski artırır. Erken teşhis edilmediğinde kemik enfeksiyonu ciddi komplikasyonlara yol açabilir. Bu nedenle, risk faktörleri olan bireylerin enfeksiyon belirtilerine karşı dikkatli olması önemlidir.
Kemik Enfeksiyonu Tanısı Nasıl Koyulur?
Hastanın tıbbi geçmişi sorgulanır (travma, ameliyat, diyabet, bağışıklık sistemi zayıflığı gibi risk faktörleri). İlgili kemik bölgesinde ağrı, şişlik, kızarıklık ve ısı artışı olup olmadığı kontrol edilir. Kronik kemik enfeksiyonu vakalarında, deride yara veya akıntı varlığı incelenir. Enfeksiyon varlığında beyaz kan hücreleri (lökositler) yükselebilir. CRP ve ESR, değerlerinin yüksek olması iltihaplanmaya işaret edebilir. Bakteriyemi şüphesinde enfeksiyon etkeninin belirlenmesi için yapılır. Röntgen, kemikteki enfeksiyon bulgularını görmek için kullanılır. Ancak erken evrede pek belirgin bulgu göstermeyebilir.
MRI, kemikteki yumuşak doku iltihaplarını ve belirtileri detaylı bir şekilde gösterir. Bilgisayarlı tomografi, kronik osteomiyelit durumlarında kemik yapısını ayrıntılı incelemek için kullanılır. Enfekte bölgeye radyoaktif madde verilerek enfeksiyonunun erken teşhisinde yardımcı olabilir. Enfekte bölgeden alınan kemik dokusu örneği laboratuvarda incelenir. Enfeksiyona neden olan mikroorganizma tespit edilir. Bu test, kesin tanı koymada en güvenilir yöntemdir. Kemik enfeksiyonu, erken teşhis edilmezse ciddi komplikasyonlara yol açabilir. Bu nedenle, enfeksiyon belirtileri görüldüğünde vakit kaybetmeden bir doktora başvurulmalıdır.
Kemik Enfeksiyonu Nasıl Tedavi Edilir?
Enfeksiyonun tedavisinde genellikle damar yoluyla (IV) antibiyotikler uygulanır. Tedavi süresi genellikle 4-6 hafta arasında değişir. Enfeksiyonun şiddetine bağlı olarak ağızdan antibiyotik kullanımı ile tedavi devam eder. Enfeksiyon ilerlemişse, antibiyotik tedavisine yanıt vermiyorsa, cerrahi işlem uygulanır. Ölü veya enfekte olmuş kemik ve doku çıkarılır. Enfekte sıvı ve irin, cerrahi yöntemlerle boşaltılır. Çıkarılan kemik dokusu yerine sağlıklı doku yerleştirilebilir.
Çok ileri vakalarda enfekte uzvun alınması gerekebilir. Bazı durumlarda, hiperbarik oksijen tedavisi ile kemik dokusunun oksijen alımı artırılır iyileşme süreci hızlandırılır. Diyabet veya bağışıklık sistemi hastalıkları olan bireylerde, altta yatan hastalığın kontrol altına alınması tedavi başarısını artırır. Sigara ve alkol kullanımının azaltılması, bağışıklık sisteminin güçlendirilmesi önerilir. Tedavi süreci hastadan hastaya değişir. Erken teşhis edildiğinde kemik enfeksiyonu başarılı şekilde tedavi edilebilir.
