Omuz ekleminde ağrı ve hareket kısıtlılığı ile ortaya çıkan bir rahatsızlıktır. Genellikle omuz kapsülünün kalınlaşması ve sertleşmesi nedeniyle oluşur. Travma, cerrahi müdahale veya diyabet gibi hastalıklar tetikleyebilir. Donuk omuz sendromu, üç evrede gelişir: ağrılı dönem, donma dönemi ve çözülme dönemi. Fizik tedavi, ilaçlar ve bazen cerrahi ile tedavi edilir. Hareket kısıtlılığı zamanla düzelebilir.
Donuk Omuz Sendromu Belirtileri Nelerdir?
Omuz eklemi hareket ettikçe artan bir sertlik hissedilir. Gün geçtikçe omuzu kaldırma, döndürme ve yana açma gibi hareketler zorlaşır. Donuk omuz sendromu sırasında geceleri ve dinlenme halindeyken bile bir ağrı hissedilir. Ağrı omuzdan kola doğru yayılabilir. Uyurken omuz üzerine yatıldığında ağrı daha da belirgin hale gelir, uykusuzluğa neden olabilir. Hareket etmeye çalışıldığında omuz adeta kilitlenmiş gibi hissedilir. Basit hareketlerde bile omuzda bir direnç oluşur. Kıyafet giyip çıkarmak, saç taramak, diş fırçalamak gibi günlük aktiviteleri yapmak zorlaşır.
Kol tam olarak yukarı kaldırılmaz veya arkaya uzatılamaz. Omuz ekleminde tam hareket açıklığı kaybolur. Hastalığın ilerleyen evrelerinde ağrı azalabilir, ancak omuzdaki sertlik ve hareket kısıtlılığı devam eder. Omuz eklemine bağlı kaslar zamanla güçsüzleşebilir. Bu durum, hareket kısıtlılığıyla birleşerek daha fazla işlev kaybına yol açabilir. Donuk omuz sendromu, tedavi edilmezse uzun sürebilir ve günlük yaşamı ciddi şekilde etkileyebilir. Erken teşhis ve fizik tedavi ile belirtiler hafifletilebilir.
Donuk Omuz Sendromu Neden Olur?
Omuz bölgesine alınan darbeler, kırıklar veya çıkıklar yol açabilir. Omuz ameliyatları veya göğüs bölgesine yapılan cerrahi müdahaleler sonrasında omuz ekleminde hareket kısıtlılığı gelişir. Omuzun uzun süre kullanılmaması, eklem kapsülünün sertleşmesine yol açabilir. İnme, felç veya nörolojik hastalıklar sonrası hareketsizlik durumu neden olabilir. Donuk omuz sendromu diyabet hastalarında daha sık görülür. Kan şekerinin düzensiz olması eklemde iltihaplanmayı artırabilir. Hipotiroidi veya hipertiroidi olan bireylerde bağ dokularında değişiklikler sebep olabilir. Bağışıklık sisteminin eklemlere saldırması omuz eklem kapsülünde iltihaplanmaya yol açabilir. Lupus veya skleroderma, bağ dokularını etkileyen hastalıklardır. Bu hastalıklar neden olabilir.
Omuzun destekleyici kaslarında yırtıklar olması hareket kısıtlılığına yol açabilir. Omuz ekleminde iltihaplanma donuk omuza zemin hazırlayabilir. Orta yaş ve üzeri bireylerde (40-60 yaş) daha sık görülür. Kadınlarda erkeklere oranla daha fazla rastlanır. Kalp krizi geçirmiş bireylerde omuz hareketlerinde kısıtlılık gelişebilir. Koroner arter hastalığı olan bireylerde donuk omuz sendromu görülme ihtimali artabilir. Sinir sistemi bozuklukları kas kontrolünü etkileyerek gelişimine katkıda bulunur. Sonuç olarak, uzun süre hareketsizlik, metabolik hastalıklar, travmaya bağlı olarak gelişir. Erken tanı ve fizik tedavi ile hareket kısıtlılığı önlenebilir. Eğer omuz ağrınız uzun süredir devam ediyorsa bir ortopedi veya fizik tedavi uzmanına başvurmanız önemlidir.
Donuk Omuz Sendromu Nasıl Tedavi Edilir?
Tedavide öncelikli olarak cerrahi olmayan yöntemler tercih edilir. Omuz hareketliliğini artırmak ve sertleşen eklemi açmak için fizik tedavi uygulanır. Germe egzersizleri ile omuzun eski hareket yeteneğine kavuşması hedeflenir. Ağrı ve iltihabı azaltmak için steroid olmayan anti-enflamatuar ilaçlar (NSAID) kullanılır. Omuz eklemine yapılan kortizon enjeksiyonları, ağrıyı azaltır. Fizik tedavi sürecini daha etkili hale getirebilir. Soğuk kompres iltihabı ve şişliği azaltabilir, sıcak uygulama ise kan dolaşımını artırarak rahatlama sağlayabilir.
Omuz eklemine sıvı enjekte edilerek kapsülün genişletilmesi sağlanır. Bu işlem, hareket açıklığını artırabilir. Genel anestezi altında, doktor omuzu nazikçe hareket ettirerek eklemin açılmasını sağlar. Çok ileri vakalarda omuz kapsülünün cerrahi olarak gevşetilmesi gerekebilir. Bu işlem artroskopik yöntemle yapılır. Donuk omuz sendromu tedavisinde erken teşhis ve uygun tedavi yöntemleriyle başarılı sonuçlar alınabilir.
