Üst kol kemiği ile ön kol kemiklerinin yerinden oynamasıdır. Dirsek çıkığı, genellikle düşme veya ani darbeyle oluşur. Dirsek şekli bozulur. Hareket ettirildiğinde ağrı artar. Şişlik ve morarma görülür. Kol hareketleri kısıtlanır. Acil müdahale gerekir. Çıkık, uzman hekim tarafından yerine oturtulmalıdır. Tedavi sonrası fizik tedavi gerekebilir.
Dirsek Çıkığı Belirtileri Nelerdir?
Genellikle aniden şiddetli bir ağrıya yol açar. Bu ağrı, eklemin normal hizasında olmayı bekleyen kemiklerin yer değiştirmesiyle ortaya çıkar. Kişi, genellikle travma sonrası ağrı hissetmeye başlar. Dirsek çıkığı, eklemin hareket etmesini engeller. El ve kolu bükme veya açma hareketleri zordur ve çok acı verir. Bu, dirseğin normal fonksiyonlarını yerine getirememesi sonucu oluşur. Dirsekte, çıkığa bağlı olarak ciddi bir şişlik meydana gelebilir. Şişlik, bağ dokularının ve yumuşak dokuların zarar görmesinden kaynaklanır. Ayrıca, kan damarlarının hasar görmesiyle morarmalar da oluşabilir. Dirsek eklemi normalden farklı bir pozisyonda görülebilir.
Kemiklerin yer değiştirmesiyle eklemde belirgin bir deformasyon ortaya çıkar. Bu durum, dirseğin görünümünün anormal şekilde değişmesine neden olur. Çıkık sırasında şiddetli ağrı nedeniyle kaslarda spazmlar meydana gelebilir. Kaslar, koruyucu bir tepki olarak gerilir. Bu da eklem çevresinde daha fazla acıya neden olabilir. Sinirlerin de hasar görmesine yol açabilir. Bu durumda kolda veya elde hissizlik, karıncalanma ve güç kaybı hissedilebilir. Kolun bazı fonksiyonlarını kaybetmesine yol açabilir. Bu da, kişinin kolunu düzgün bir şekilde kullanamamasına ve kolunun gücünün azalmasına neden olur. Dirsek çıkığı, erken dönemde doğru müdahale ile iyileştirilebilir. Eğer bu belirtilerden herhangi biri gözlemlenirse, derhal bir sağlık profesyoneline başvurulmalıdır.
Dirsek Çıkığı Neden Olur?
En yaygın nedeni, bir kişinin sert bir zemine düşmesidir. Özellikle dirsek üzerine düşme, eklemin yerinden çıkmasına neden olabilir. Bu tip travmalar genellikle spor aktivitelerinde ya da kaza sonucu gerçekleşir. Dirseğe alınan doğrudan darbeler veya şiddetli çarpmalar da çıkıklara yol açabilir. Bu tür darbeler, eklemi zorlayarak kemiklerin birbirinden ayrılmasına neden olabilir. Dirseğin aşırı bükülmesi veya ters bir şekilde açılması da çıkıklara yol açabilir. Özellikle aniden yapılan zorlayıcı hareketler, eklemdeki bağların gerilmesine ve eklemin kaymasına neden olabilir. Sporcuların hızla hareket ettiği durumlarda, özellikle temas sporlarında, dirseğe yüksek hızda gelen çarpışmalar çıkıklara sebep olur.
Bu durum, sporcuların vücutlarının birbirine çarpması sonucu eklemdeki hizalanmanın bozulmasına neden olabilir. Bazı insanlar doğuştan daha esnek bağlara sahip olabilirler. Bu, eklemlerinin normalden daha fazla hareket etmesine ve dolayısıyla çıkık riskinin artmasına yol açabilir. Dirseğe uzun süre boyunca sürekli baskı uygulanması veya aşırı yüklenilmesi, eklemdeki yapıları zayıflatabilir. Bu durum, eklemdeki dengenin bozulmasına ve çıkıklara yol açabilir. Yaş ilerledikçe, eklem bağları zayıflayabilir ve kemik yapısında değişiklikler olabilir. Bu, özellikle yaşlı bireylerde dirsek çıkığı riskini artıran bir faktör olabilir. Bu nedenler, dirsek çıkığı vakalarının ortaya çıkmasında etkili olabilir. Eğer çıkık yaşanırsa, derhal tıbbi müdahale gereklidir.
Dirsek Çıkığı Tedavi Yöntemleri Nelerdir?
Çıkık şüphesi durumunda ilk yapılması gereken, bölgenin hareketsizleştirilmesidir. Çıkık, genellikle hemen bir hastanede tedavi edilmelidir. Acil serviste, dirsek önce doğru pozisyona yerleştirilir ve sabitlenir. Çıkık kemiklerin yerine konması işlemi “manuel redüksiyon” olarak adlandırılır. Bir doktor, çıkık olan dirsek eklemini elle yerine oturtmaya çalışır. Bu işlem genellikle sedasyon veya lokal anestezi altında yapılır, çünkü dirsek çıkığı oldukça ağrılı bir durumdur. Dirsek çıkığı tedavi edildikten sonra, dirsek genellikle alçıya alınır veya atel ile sabitlenir. Bu, eklemdeki iyileşmenin doğru şekilde gerçekleşebilmesi için gereklidir. Alçı, kemiğin kaynaması için gerekli olan sabitliği sağlar. Bazı vakalarda, özellikle çıkıkla birlikte kırık da meydana gelmişse, cerrahi müdahale gerekebilir. Cerrahi işlem, kemiklerin doğru şekilde yerleştirilmesini ve sabitlenmesini sağlar. Ayrıca, bağ dokularının onarılması da gerekebilir.
Tedavinin ardından, iyileşme süreci boyunca fizik tedavi uygulanması önemlidir. Fiziksel terapi, eklem hareketliliğini yeniden kazanmanıza yardımcı olur. Rehabilitasyon süreci, kas gücünü artırmak ve dirsek ekleminin fonksiyonunu eski haline getirmek için gereklidir. Tedavide ağrı yönetimi de büyük önem taşır. Ağrı kesici ilaçlar, anti-inflamatuar ilaçlar veya kas gevşeticiler, hastanın ağrısını hafifletmek için kullanılabilir. Bunun yanı sıra, soğuk kompres uygulamaları da ağrıyı azaltmaya yardımcı olabilir. Tedavi sürecinde düzenli doktor kontrolleri yapılır. Bu kontrollerde, çıkık olan bölgenin iyileşip iyileşmediği, kemiklerin doğru şekilde kaynaşıp kaynaşmadığı değerlendirilir. Gerekirse, iyileşme sürecinin desteklenmesi amacıyla tedavi sürecine ek müdahaleler yapılır. Dirsek çıkığı tedavisinde erken müdahale çok önemlidir. Tedavi edilmezse, kalıcı eklem hasarlarına veya hareket kısıtlılıklarına yol açabilir. Bu yüzden, çıkık durumunda vakit kaybetmeden tıbbi yardım alınmalıdır.
